Waarom blijf ik gespannen?

Je bent thuis, al meer dan een uur, je werk is gedaan en de kinderen liggen in bed.

Je weet dat je eindelijk kunt ontspannen... en toch lukt het niet.

Misschien merk je dat je schouders gespannen blijven en je hoofd blijft nadenken.

Je voelt hoe je lichaam onrustig aanvoelt. Of je hebt voortdurend de indruk dat je nog iets moet doen.

Veel mensen denken dan dat ze gewoon slecht zijn in ontspannen.

Maar meestal ligt het anders.

Je lichaam probeert je te beschermen

Stress is op zichzelf niet slecht.

Sterker nog: zonder stress zou je niet kunnen reageren op gevaar, een examen afleggen of een belangrijke presentatie geven. Stress is een slimme reactie van je lichaam.

Wanneer je hersenen denken dat er iets belangrijk is, maken ze je klaar om in actie te komen.

Je hartslag stijgt. Je spieren spannen zich aan. Je aandacht wordt scherper.

Je ademhaling verandert. Dat is precies wat je lichaam moet doen.

Het probleem ontstaat pas wanneer die stressreactie niet meer volledig tot rust komt.

Je zenuwstelsel kan niet zomaar op een knop drukken

Veel mensen zeggen:

"Ik wil gewoon ontspannen."

Alsof ontspannen een keuze is. Maar zo werkt ons zenuwstelsel niet.

Wanneer je lange tijd onder druk hebt gestaan, blijft je lichaam soms alert, zelfs wanneer het gevaar voorbij is. Je hoofd weet misschien wel dat je veilig bent maar je lichaam is daar nog niet van overtuigd.

Daardoor kun je merken dat je:

• moeilijk stil kunt zitten;

• snel schrikt;

• blijft piekeren;

• voortdurend moe bent;

• sneller geïrriteerd raakt;

• moeilijk in slaap valt;

• lichamelijke spanning blijft voelen.

Dit zijn signalen dat je lichaam je nog steeds probeert je te beschermen, het zegt niets over jouw vaardigheid om te ontspannen.

Waarom helpt rust nemen soms niet?

Veel mensen nemen een dag vrij of gaan op vakantie.

En toch voelen ze zich na enkele dagen nog steeds gespannen. Dat is niet vreemd.

Rust of vakantie betekent niet automatisch dat je zenuwstelsel en je lichaam ook werkelijk tot rust komen.

Je lichaam heeft soms tijd nodig om opnieuw te ervaren dat het veilig is.

Daarom helpt het vaak beter om regelmatig kleine momenten van herstel in je dag te bouwen dan één grote pauze te nemen op het einde van je (werk)dag.

Luisteren in plaats van bestrijden

Wanneer we langdurig spanning voelen, is onze reactie vaak om deze zo snel mogelijk kwijt te raken. We zoeken allerlei manieren om te ontspannen: proberen onze gedachten stil te krijgen of hopen dat de spanning vanzelf verdwijnt.

Dat is heel begrijpelijk. Niemand kiest ervoor om zich gespannen te voelen.

Maar wat als we een onhandige/niet-helpende vraag stellen?

Dus in plaats van voortdurend te vragen: "Hoe geraak ik van deze stress af?"

kun je jezelf ook afvragen:

• Waarom reageert mijn lichaam op deze manier?

• Wat probeert deze spanning mij duidelijk te maken?

• Waar heeft mijn zenuwstelsel op dit moment behoefte aan?

Om daar een antwoord op te kunnen vinden, is er eerst iets anders nodig:

de bereidheid om de spanning toe te laten, zonder ze onmiddellijk weg te willen.

Niet omdat spanning voelen zo prettig en fijn is.

Maar omdat je pas kunt verstaan wat je lichaam probeert te vertellen wanneer je bereid bent ernaar te luisteren.

Spanning is geen fout van je lichaam. Het is een signaal van je lichaam.

Wanneer je de spanning alleen probeert weg te duwen (wat absoluut menselijk gedrag is hé), mis je mogelijk de boodschap die eronder schuilgaat.

Wanneer je de spanning daarentegen even kunt verdragen, wanneer je er even naar kan luisteren, ze kan voelen (waar ben je, hoe zie je eruit, ...) ontstaat er waarschijnlijk ruimte om nieuwsgierig te onderzoeken wat ze je probeert duidelijk te maken (wat kom je me vertellen)

En pas wanneer je verstaat wat je lichaam probeert te vertellen, kun je het ook geven wat het nodig heeft..

Wat kun je vandaag al doen?

Wanneer je merkt dat je lichaam gespannen blijft, probeer dan niet onmiddellijk de spanning weg te krijgen.

Begin liever met kleine stappen.

• Merk op waar je spanning voelt.

• Geef jezelf toestemming om deze spanning te voelen en even nog niets te moeten oplossen.

• Vraag jezelf af wat je lichaam op dit moment nodig heeft.

• Zoek dagelijks kleine momenten (begin met 60 seconden) waarop je bewust vertraagt.

• Wees mild voor jezelf wanneer ontspannen niet meteen lukt.

Herstel begint zelden met harder je best doen.

Het begint vaak met begrijpen wat je lichaam probeert te vertellen.

Je hoeft het niet alleen uit te zoeken

Soms is het moeilijk om alleen te ontdekken waarom je lichaam gespannen blijft of hoe je opnieuw meer rust kunt ervaren.

In mijn praktijk 'De Glundering' begeleid ik kinderen, jongeren, ouders en volwassenen om stap voor stap beter te begrijpen wat hun lichaam, gedachten en gevoelens proberen duidelijk te maken. Niet door tegen jezelf te vechten, maar door opnieuw te leren luisteren.

Het gaat er niet om je goed te voelen. Het gaat erom goed te leren voelen.